De Roemenie reis, een impressie
Deel 5 van
het reisverslag
Woensdag
Het ochtendritueel voltrekt zich als altijd. Deze morgen zal er voor het laatst
gewerkt worden aan het hek. Ook moet er bij de bouwplaats nog een toilet gebouwd
worden, u weet wel, zo'n huuske waarin je hurkt boven een gat, primitief, maar
op zichzelf genomen niet onhygiënisch. De ochtendkinderclub gaat over de
Ark van Noach. De vorige avond zijn er al allerlei dieren getekend en uitgeknipt.
Ook zijn er een paar grote boten van papier gemaakt. Verder hebben we het liedje
'Klop, klop, klop, tik, tik, tik, Noach bouwt een heel groot schip' in het Engels
vertaald. De club loopt weer als een trein. Voor iedereen is er weer drinken
en een banaan. Bij de bus wordt het nog even dringen. We hadden bedacht dat
de zigeuners misschien wel belang zouden hebben bij onze 5 liter waterflessen,
waarvan we er elke dag 40 leegmaken. Daarom hadden we die ochtend de helft van
onze voorraad in de bus gegooid. Als ze worden ontdekt volgt er een soort overval
op de achterkant van de bus, met een hoop geschreeuw en geduw. We zijn alles
heel snel kwijt, maar erg eerlijk gaat het niet. Niet voor herhaling vatbaar
dus. We besluiten de rest van de voorraad 's avonds laat te dumpen bij de pomp,
voor de gelukkige vinder.
De hele dinsdagavond en ook woensdagmorgen is er gewerkt aan een spel met kaartjes
voor de oudere kinderen die 's middags komen. Op de kaartjes zijn voor de jongeren
herkenbare dingen getekend als de waterpomp, brood, kleren, een huis, maar ook:
een fles alcohol, roken, de duivel. We spelen het spel in de kring. In het midden
ligt een grote kaart met de naam van God, Domnelui. Iedereen mag een kaartje
pakken en aangeven hoe belangrijk datgene is wat erop staat, maar ook: in hoeverre
datgene wat erop staat je dichter bij God brengt of juist niet. We spelen het
spel wel drie kwartier. Het is mooi om zo met elkaar bezig te zijn. Indrukwekkend
als we aan het eind samen bidden en voorbede doen voor de jongeren onder leiding
van Nico. God geeft mooie dingen!
Morgen is het al weer onze laatste dag. We willen er een pannenkoekenfeest van
maken en we kijken, wat we nog aan de kinderen kunnen uitdelen. We hebben een
enorme voorraad tandpasta en tandenborstels. Ook hebben we een baal lollies
en een voorraad ballonnen. We vullen de avond met zakkenvullen. Ruim 200 zakjes
gaan door onze handen. Ondertussen bereikt ons het bericht, dat zowaar morgen
de eerste steen van het daycenter zal worden gelegd, in aanwezigheid van de
burgemeester en allerlei hotemetoten en de Roemeense pers!!!! 's Middags om
4 uur gaat het gebeuren. We delen het dagprogramma zo in, dat we vier keer een
groep kinderen in het kerkje kunnen ontvangen. Het programma ziet er zo uit:
Alle liedjes zingen, even kleuren of plakken, schminken, wat drinken en met
een zakje naar buiten. Alles lijkt goed geregeld.
We bekijken de voorraad knutselspullen, de etuis en andere dingen die we nog
hebben. We besluiten de etuis aan Anna te geven, omdat veel kinderen op school
komen zonder schoolspullen. Veel knutselspullen, papier, plaksel e.d. gaan naar
Bela, net als een aantal bijbels en kinderbijbels. Voor Paul Crisan hebben we
ook nog een voorraad bijbels en kinderbijbels. Van alles maken we lijsten, zodat
we weten waar wat heengegaan is. Die zullen we door iedereen en door onszelf
laten tekenen. 's Avonds laat zetten we zo'n 60 jerrycans bij de pomp, daarbij
wantrouwig bekeken door een oud vrouwtje. Maar als ze merkt dat de flessen gratis
pakt ze er snel een paar. Wat later op de avond is alles al verdwenen.
Donderdag
Onze laatste dag in Band. En er staat heel wat op het programma. Als we aan
het ontbijt zitten krijgen we een telefoontje. Het tijdstip van de eerstesteenlegging
is verschoven naar 10 uur 's morgens!!! Dus heel ons zorgvuldig samengestelde
programma is al weer in de war. Flexibel als we zijn beginnen we direct maar
pannenkoeken te bakken. Arko steekt het fornuis aan en ondertussen maken we
een teil met beslag van de pakken mix en de melk die we van de Super De Boer
in Houten hebben gekregen............. Alles moet elke keer heel goed worden
afgedekt tegen de honderden vliegen die de keuken bevolken. We beginnen te bakken
en om kwart voor tien zijn de eerste 80 klaar voor gebruik, dat wil zeggen bestrooid
met kaneel en suiker en opgerold. Ondertussen komt opeens Anna, de directrice
binnenwandelen. Ze nodigt ons nadrukkelijk uit 's avonds met een man of 8 bij
haar langs te komen. Oeps, dat was ook zo, ze had ons al eerder uitgenodigd,
maar we zijn nog niet geweest. We beloven dat we er met minimaal 4 mensen zullen
zijn, maar hoe moet dat toch allemaal? We moeten ook nog opruimen! Geen tijd
om verder na te denken. Het is bijna 10 uur! We gaan ons als een speer verkleden
en gaan lopend of met de bus naar de bouwplaats. Burgemeesters hebben een hekel
aan wachten, zo schijnt het. Als we bij de bouwplaats aankomen is het er warm
en stil. In een hoek is Arko nog bezig aan het gat voor het pleetje. We gaan
eerst maar eens in de zon zitten, maar al gauw vragen we ons af wat er verkeerd
is gegaan. Niets dus, zo horen we even later van Marlies. Zij zit op het gemeentehuis
bij de burgemeester en de loco-burgemeester met de mensen van de pers, Paul
Crisan, iemand van de landelijke zigeunerorganisatie en van de kinderbescherming.
Jan Hoetmer gaat er ook maar eens kijken en hij komt niet terug. Even later
weer een telefoontje van Marlies: het kan nog wel een uurtje duren. De heren
en dames maken geen haast. Dat is moeilijk te verteren voor ons. We willen het
programma doen met de kinderen en nu zitten we stom te wachten! Een groep gaat
op weg naar het kerkje om daar alvast wat te gaan doen, maar ze worden door
Bela teruggehaald. Hij is erg zenuwachtig, maar ook erg beslist: Eerst de eerste
steen en daarna pas het kinderprogramma. Met een groepje rijden we terug om
alvast wat pannenkoeken erbij te bakken. We zijn net weer lekker bezig als er
een telefoontje van Marrie komt. Ze komen eraan!
Terwijl de bakgroep terugsjeest en met gierende bandjes aankomt bij het land,
staat de rest van de groep onze nationale hymne, het Wilhelmus te zingen om
de burgemeester bezig te houden. Er volgen allerlei officiële toespraken
en daarna is het echt zo ver: In een gaatje midden op het kale land wordt een
steen gelegd. Daarna gaat er wat specie bovenop en dan volgt er nog een steen.
En verder mogen allerlei mensen, waaronder ook Lianne een schepje zand erop
gooien. Een wel erg symbolisch gebaar als er verder nog helemaal niets staat
.
Er worden heel wat foto's gemaakt en dan is het voorbij, hoewel
Plotseling
nodigt de burgemeester 10 personen uit onze groep uit om met hem mee te gaan.
Hij wil met ons uit eten! Flexibel zijn, dus maar weer. Er worden wat snelle
afspraken gemaakt over de pannenkoeken en dan rijden twee bussen achter de auto
van de burgemeester, de pers en Paul Crisan aan. Terwijl de 10 genieten van
het goede leven (patat, karbonade en sla) wordt er in een gloeiend hete keuken
in de school verder gebakken aan de 200 pannenkoeken. Ondertussen is er ook
al een groep naar de kerk voor het eerste kinderprogramma. Het loopt allemaal!
Johannes zet ondertussen ook wat mensen aan het werk met het schoonmaken van
de bussen. Dan blijkt, dat we toch wel heel snel door onze watervoorraad heenraken.
En het meel is ook bijna op. Dus rijden we nog weer met een bus naar Tirgu Mures
voor nieuwe voorraad. Teruggekomen zijn de pannenkoeken voor de kinderen klaar,
maar dan moet er nog worden gebakken voor onze eigen groep. Het houdt maar niet
op. Ondertussen doet iedereen voor de laatste keer mee aan het kinderprogramma.
Zo heeft iedereen ook even gelegenheid om afscheid van de kinderen te nemen.
Dan wordt een groep door Paul Crisan en Bela nog even rondgeleid in een van
de andere twee zigeunergemeenschappen. Hier wonen veel leden van de zigeunerkerk,
die het erg waarderen dat we ook daar nog even ons gezicht laten zien.
Het is overal gloeiend heet en het loopt al tegen zes uur. Dat is de tijd waarop
we met de pastor hebben afgesproken voor een laatste gezamenlijke dienst in
de kerk. Een koude douche voor de pannenkoekenbakkers zou niet verkeerd zijn,
want zweet- en baklucht hangen als een warme wolk om ons heen, maar helaas
zelfs het bad is leeg. Dan maar snel even tandenpoetsen met een half bekertje
water en wat druppels over je gezicht laten lopen en natuurlijk doet een deo
wonderen. Op deze wijze opgefrist lopen we naar het kerkje. Bela en Marin zijn
er al en even later komen ook Paul Crisan en Marlies eraan. Het kerkje stroomt
vol met gemeenteleden en met onze groep. Wat een bekende gezichten! Voor de
deur staan de kinderen te dringen, maar zij hebben hun beurt al gehad.
Paul Crisan houdt een toespraakje, waarop Jan Hoetmer antwoordt. We bieden Bela
een aantal bijbels en kinderbijbels aan. Plotseling trekt Paul Crisan een stapeltje
doktersrecepten uit zijn zak. De zigeuners kunnen de medicijnen niet betalen,
maar hij zegt dat hij er vast van overtuigd is dat de Here daarin zal voorzien.
Dat blijkt ook zo te zijn. Later op de avond gooien we onze laatste leis bij
elkaar en dat blijkt meer dan genoeg te zijn voor het betalen van alle medicijnen.
Zo zie je maar weer: God werkt vaak door mensen en dat weet Paul Crisan ook
.
Het wordt een mooi afscheid in de kerk. Later maken we buiten nog foto's. Het
is de bedoeling dat we die later meenemen voor de zigeuners. En dan lopen we
langzaam terug, nog helemaal vol van deze drukke dag. Nog even moeten we weer
aan het pannenkoekenbakken. We eten buiten in een kring in de avondzon. We bespreken
hoe we deze avond het grote opruimen gaan aanpakken. En dan schrikken we. We
zijn - alweer - Anna helemaal vergeten. In een vliegende vaart vertrekken Jan,
Ineke, Githa en Greet naar haar huis. Het is al half 10
. Als we daar aankomen
wacht ons een grote verrassing, of niet eigenlijk. Anna wacht ons met een gedekte
tafel. We moeten weer eten.. en we willen eigenlijk zo snel mogelijk terug om
de anderen te helpen opruimen. Met lange tanden proeven we haar gerechten en
dranken. Gelukkig is haar zoontje er ook bij. Die heeft in elk geval zin voor
drie.. Tijdens de tafelgesprekken benadrukt Anna nogmaals dat we in onze aandacht
voor Band de dorpsbewoners niet moeten vergeten, sterker nog: de zigeuners zijn
nauwelijks onze aandacht waard; ze zijn toch onverbeterlijk. Het valt niet mee
om na zo'n blijde dag deze discussie netjes te blijven voeren. Als we met goed
fatsoen weg denken te kunnen overhandigen we Anna een doos met etuis en allerlei
andere spullen voor de school. Na nog haar huis te hebben bekeken haasten we
ons terug, waar onder leiding van Marrie en Johannes inmiddels alles is opgeruimd.
Alles staat klaar voor vertrek. Buiten zit een deel van de groep het laatste
vuil te verbranden op een kampvuurtje. De anderen zitten binnen te schrijven
in elkaars reisboekjes. Ook lopen er een paar voor de laatste keer naar de pomp
met de lege waterflessen. Onze tijd in Band is bijna voorbij. Na een laatste
nacht ruimen we alle slaapspullen op. De pomp raast nog een keer. Dan gaat alles
in de bussen en de thuisreis begint. Op de camping in Gilau wordt even gestopt
om Marrie en Greet als chauffeur in te wisselen voor Jos Smit en Gerard de Koning
en om wat broodjes voor onderweg te smeren. En dan gaan we echt naar huis. Het
Roemenië-project is bijna voorbij!